Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Skrzydlata Polska. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Skrzydlata Polska. Pokaż wszystkie posty

piątek, 18 września 2026

Skrzydlata Polska ML 8/2026. Nowości nie zawsze bezproblemowe 

Kolejne problemy z tankowcem KC-46A Pegasus pokazują, jak łatwo jest nam współczesnym zachłysnąć się nowoczesnością. Nowe, w swoim założeniu znacznie lepsze, rozwiązania nie zawsze idą w parze z właściwościami użytkowymi, często nawet z bezpieczeństwem. Dobrze pokazuje to przykład latających cystern USAF. By nie przynudzać wystarczy powiedzieć, że stary, analogowy system stosowany od siedmiu dekad  w KC-135 Stratotanker nie przysparza tylu problemów, co nowy w pełni cyfrowy system Pegasusa. W tym przypadku, jak to ostatnio często bywa u Boeinga, doświadczenie wcześniejszych konstrukcji nie znalazło uznania u nowych, „cyfrowych” inżynierów. Skutek – problemy techniczne, koszty, czasem ofiary. Co ciekawe, w przypadku Airbusa problemy z boomem też miały miejsce, rozwiązane zostały jednak znacznie szybciej. Czyżby ze względu na brak wcześniejszych doświadczeń z tego rodzaju instalacjami. Niestety w taki tok myślenia nie wpisują się włoskie i japońskie tankowce, podobnie jak KC-46A bazujące na modelu B767. O co więc chodzi?

TOP 3

1. Kolejny incydent z udziałem KC-46. Od dłuższego czasu fortuna nie sprzyja koncernowi Boeing. O kolejnych problemach z systemem tankowania za pomocą sztywnego łącza, które jest standardem USAF, pisze P. Dudek. Co prawda trochę przynudza, wielokrotnie pisząc o fatalnym zbiegu okoliczności sprzyjających incydentowi, jednak całość jest jak najbardziej czytelna.
2. Taracian Blade 2026. O ile opisanych też w tym numerze SP ML ćwiczeń NATO Tiger Meet nie trzeba bliżej przedstawiać, to ćwiczenia typowo śmigłowcowe wymagają trochę więcej uwagi i informacji. Tegoroczna edycja ćwiczeń odbyła się w Bułgarii, co po raz kolejny pokazuje, że wschodnia flanka NATO aktywnie podnosi swoje zdolności obronne. Zarówno idea ćwiczenia, jaki i przebieg tegorocznej edycji w pełni zasługują na przyznane im sześć stron w numerze.
3. Spitfire-brytyjska doskonałość. O tym pięknym ptaku napisano już wszystko, no prawie wszystko. Historia tych maszyn nie dobiegła bowiem do końca, a kilkadziesiąt latających egzemplarzy cieszy entuzjastów lotnictwa swoim widokiem i dźwiękiem. Tym razem Spitfire zagościł w bogato ilustrowanym materiale o dwóch wciąż latających  z kolekcji z Biggin Hill. Nim przedstawiono oba egzemplarze, zaprezentowano krótką historię konstrukcji jako takiej. Nowych zdjęć tych kultowych samolotów nigdy za wiele. Przyznać jednak muszę, że zaprezentowane w artykule maszyny dwumiejscowe, choć niezbędne do szkolenia, nie cieszą oka tak, jak maszyny bojowe. Poczytać i popatrzeć jednak warto.


Powiązane wpisy:


Skrzydlata Polska ML 7/2026. Rodzina na swoim

Skrzydlata Polska ML 4/2026. Na problemy Głowacki ?

Skrzydlata Polska ML 3/2026. KAAN - turecka droga ku niezależności
Skrzydlata Polska ML2/2026. Trójkolorowa Fuga
Skrzydlata Polska ML 1/2026. Skrzydlaci zabójcy
Skrzydlata Polska ML 12/2025. Agrolotnictwo – cień dawnej świetności
Skrzydlata Polska ML 11/2025. Koniec epoki
Skrzydlata Polska ML 10/2025. Już dopiero
Skrzydlata Polska ML 9/2025. Krew i łzy
Skrzydlata Polska ML8/2025. Pierogarnia
Skrzydlata Polska ML7/2025. Innowacje, nowe podąża ścieżką starego?
Skrzydlata Polska ML 6/2025. Krytyczne spojrzenie na zachód
Skrzydlata Polska ML 5/2025. Władek nie wydurniaj się
Skrzydlata Polska ML 4/2025  Zdarzenie jak szóstka w Lotto
Skrzydlata Polska ML 3/2025. Elektryczna zadyszka
Skrzydlata Polska ML 2/2025. Skrzydlatej matematyczne problemy
Skrzydlata Polska ML 1/2025. Numer południowy
Skrzydlata Polska ML 12/2024. Roczek Fafika
Skrzydlata Polska ML 11/2024. Czekając na rewolucję
Skrzydlata Polska ML 10/2024. Lot na rynku
Skrzydlata Polska ML9/2024. Kawa nad K2
Skrzydlata Polska ML8/2024. Tani wypełniacz zamiast wspomnienia o ciekawym człowieku i jego osiągnięciach
Skrzydlata Polska ML7/2024. Odtwarzanie zDOLności
Skrzydlata Polska ML 6/2024. Obyś setki nie doczekał
Skrzydlata Polska ML 5/2024. Concorde, następne pokolenie?
Skrzydlata Polska ML 4/2024. Transportowe mrzonki
Skrzydlata Polska ML 3/2024.
Skrzydlata Polska ML 2/2024. Błędy duże, małe i malutkie
Skrzydlata Polska ML 1/2024. Jaki pierwszy numer, taki cały rok?
Skrzydlata Polska ML 12/2023. Samolot nie dla każdego
Skrzydlata Polska ML 11/2023 – pomysł na DOLa
Skrzydlata Polska ML 10/2023 – wodorowa nadzieja
Skrzydlata Polska ML 9/2023 – rozmyta przyszłość lotnictwa
Skrzydlata Polska ML 7/2023 – nam strzelać nie kazano
Skrzydlata Polska ML 6/2023 - wojsko w cywilu
Skrzydlata Polska ML 5/2023 – pożegnanie papugi
Skrzydlata Polska ML 4/2023 – politykierstwo ponad fakty, z lotnictwem w tle
Skrzydlata Polska ML 3/2023 – wojna odkryta
Skrzydlata Polska ML 2/2023 – pożegnania, pożegnania, pożegnania
Skrzydlata Polska 12/2022. Hypki na Papieża
Skrzydlata Polska 11/22 – od Raptora do „traktora”
Skrzydlata Polska 10/22 – Alicja w krainie prądu
Skrzydlata Polska 8/22 – Zamierające pokazy
Skrzydlata Polska 7/22 – pomiędzy rzeczywistością a fantazją
Skrzydlata Polska 6/22 – niskoemisyjna
Skrzydlata Polska 5/22 – helikopter z wyciągarką
Skrzydlata Polska 4/22 – wojna? Jaka wojna?
Skrzydlata Polska – magazyn sprzeczności 

 

wtorek, 25 sierpnia 2026

Skrzydlata Polska ML 7/2026. Rodzina na swoim

W końcu są, przyleciały, pierwsze
Husarze wylądowały w swoim Łaskim gniazdku. Było to wydarzenie głośne, nie tylko w sensie dosłownym, ale i medialnie. To ważne dla Sił Powietrznych RP wydarzenie otrzymało stosowną oprawę. Z jeszcze większym rozmachem zorganizowano ceremonię oficjalnego przyjęcia samolotów do służby. Strzałem w dziesiątkę był lot powitalny „Od Bałtyku po Tatry”. Polska armia wprowadza nowy, bardzo nowoczesny i drogi sprzęt. Szkoli fachowców najwyższej klasy, nie tylko zasiadających w kabinach tych „latających komputerów”, ale też wspierających ich eksploatację w mniej lub bardziej bezpośredni sposób. Wszyscy stanęli na wysokości zadania, oprócz polityków oczywiście. W tak podniosłym momencie, definiującym nasze siły powietrzne na dekady tylko oni nie byli w stanie wznieść się ponad podziały i pokazać jedność, o klasie nawet nie wspominając. 
Przed dwoma dekadami zrodziła się tradycja nadawania imienia polskim odrzutowcom przez matkę chrzestną, którą była aktualna pierwsza dama. Tak było z F-16 Jastrząb (Maria Kaczyńska) i M-346 Bielik (Agata Kornhauser-Duda). Wprowadzenie koreańskich Fafików przeszło bez większego echa, ale F-35 to co innego. Tu należało podtrzymać tradycję chrztu, tylko pierwsza dama jakoś nie pasowała. Wybrano więc na nią nie Pierwszą Damę, lecz żonę aktualnego Ministra Obrony Narodowej Paulinę Kosiniak-Kamysz, osobę nie pełniącą żadnych funkcji publicznych.  Jak by nie patrzeć, stanowi to jawną deprecjację znaczenia ceremonii i po części nowych maszyn, ich pilotów, mechaników itd. Dlaczego wybrano ją właśnie? Czy chodzi o polityczne ambicje męża i swego rodzaju wróżbę na przyszłość, czy raczej kontynuację tak powszechnego PSLu programu „rodzina na swoim”. A może dwa w jednym. Ileż trzeba naiwności by uwierzyć w bajkę, że taka była wola lotników. Pewnie kilku łasych łask oficerów i owszem. Jeszcze więcej naiwności potrzeba, aby uznać taki gest za budowanie pozytywnego wizerunku armii. Małostkowość przez duże M.
Ale pal licho polityków, generałów – o ile mieli wogóle coś do powiedzenia oraz ich żony, polityków oczywiście. Dla mnie osobiście żenujące było zaangażowanie, zapewne na rozkaz, jako drugiej matki chrzestnej – czytaj kwiatka do kożucha – kpt. Magdaleny Boryc-Krakowian. Wręcz obrzydliwością zaś wykorzystanie jej dzieci jako tła tego żenującego spektaklu. Jak już wielokrotnie bywało, nasi politycy starają się ogrzać w blasku cmentarnych zniczy. Za nic mają przyzwoitość, szacunek dla zmarłych, o dzieciach nie wspominając. U nas ciągle dobry bohater to martwy bohater.
Z całym szacunkiem do Macieja „Slaba” Krakowiana, jego tragedia nie ma większego związku z nowymi maszynami. Jego pamięć można uczcić w inny, wolny od politycznych intryg sposób. 

TOP 3

1. USMC pożegnał Harriery. Kończy się ważny okres w historii lotnictwa wojskowego. Jeden z wręcz kultowych samolotów wychodzi ze służby u ostatniego, w sumie jednego z dwóch, dużych jego użytkowników. Szczątkowa flota zostaje jeszcze we Włoszech i Hiszpanii, przy czym jej dni są też policzone. Materiał okolicznościowy z tej smutnej, choć nieuniknionej ceremonii został artykułem wiodącym numeru. I słusznie, bo ciekawie, i barwnie.
2. Pojazd na pasie. Kolejny obszar wypadków i katastrof lotniczych poddany analizie w ujęciu historycznym. Kolejny raz porządna porcja ciekawych informacji
3. Aerosploty – święto polskiego szybownictwa. Znowu fajna impreza, w której główna rolę odgrywają szybowce, zwłaszcza te starsze. M. Sigmund ponownie przygotował interesujący artykuł, z którego można się naprawdę dużo dowiedzieć. Coraz bardziej mnie kusi, aby wybrać się na tego typu imprezę

Powiązane wpisy:



 

Skrzydlata Polska ML 4/2026. Na problemy Głowacki ?

Skrzydlata Polska ML 3/2026. KAAN - turecka droga ku niezależności
Skrzydlata Polska ML2/2026. Trójkolorowa Fuga
Skrzydlata Polska ML 1/2026. Skrzydlaci zabójcy
Skrzydlata Polska ML 12/2025. Agrolotnictwo – cień dawnej świetności
Skrzydlata Polska ML 11/2025. Koniec epoki
Skrzydlata Polska ML 10/2025. Już dopiero
Skrzydlata Polska ML 9/2025. Krew i łzy
Skrzydlata Polska ML8/2025. Pierogarnia
Skrzydlata Polska ML7/2025. Innowacje, nowe podąża ścieżką starego?
Skrzydlata Polska ML 6/2025. Krytyczne spojrzenie na zachód
Skrzydlata Polska ML 5/2025. Władek nie wydurniaj się
Skrzydlata Polska ML 4/2025  Zdarzenie jak szóstka w Lotto
Skrzydlata Polska ML 3/2025. Elektryczna zadyszka
Skrzydlata Polska ML 2/2025. Skrzydlatej matematyczne problemy
Skrzydlata Polska ML 1/2025. Numer południowy
Skrzydlata Polska ML 12/2024. Roczek Fafika
Skrzydlata Polska ML 11/2024. Czekając na rewolucję
Skrzydlata Polska ML 10/2024. Lot na rynku
Skrzydlata Polska ML9/2024. Kawa nad K2
Skrzydlata Polska ML8/2024. Tani wypełniacz zamiast wspomnienia o ciekawym człowieku i jego osiągnięciach
Skrzydlata Polska ML7/2024. Odtwarzanie zDOLności
Skrzydlata Polska ML 6/2024. Obyś setki nie doczekał
Skrzydlata Polska ML 5/2024. Concorde, następne pokolenie?
Skrzydlata Polska ML 4/2024. Transportowe mrzonki
Skrzydlata Polska ML 3/2024.
Skrzydlata Polska ML 2/2024. Błędy duże, małe i malutkie
Skrzydlata Polska ML 1/2024. Jaki pierwszy numer, taki cały rok?
Skrzydlata Polska ML 12/2023. Samolot nie dla każdego
Skrzydlata Polska ML 11/2023 – pomysł na DOLa
Skrzydlata Polska ML 10/2023 – wodorowa nadzieja
Skrzydlata Polska ML 9/2023 – rozmyta przyszłość lotnictwa
Skrzydlata Polska ML 7/2023 – nam strzelać nie kazano
Skrzydlata Polska ML 6/2023 - wojsko w cywilu
Skrzydlata Polska ML 5/2023 – pożegnanie papugi
Skrzydlata Polska ML 4/2023 – politykierstwo ponad fakty, z lotnictwem w tle
Skrzydlata Polska ML 3/2023 – wojna odkryta
Skrzydlata Polska ML 2/2023 – pożegnania, pożegnania, pożegnania
Skrzydlata Polska 12/2022. Hypki na Papieża
Skrzydlata Polska 11/22 – od Raptora do „traktora”
Skrzydlata Polska 10/22 – Alicja w krainie prądu
Skrzydlata Polska 8/22 – Zamierające pokazy
Skrzydlata Polska 7/22 – pomiędzy rzeczywistością a fantazją
Skrzydlata Polska 6/22 – niskoemisyjna
Skrzydlata Polska 5/22 – helikopter z wyciągarką
Skrzydlata Polska 4/22 – wojna? Jaka wojna?
Skrzydlata Polska – magazyn sprzeczności 

 
 

niedziela, 10 maja 2026

Skrzydlata Polska ML 4/2026. Na problemy Głowacki ?

Dla mediów tradycyjnych, jak na przykład papierowe, nastały ciężkie czasy, a przyjdą jeszcze trudniejsze. Dla „starych” czytelników prasy lotniczej los takich tytułów jak: Skrzydlata Polska ML, Lotnictwo czy Przegląd Lotniczy nie jest obojętny. Zawsze słowo pisane, i podpisane, ma dla nas większą wartość niż to co na ekranie. Idąc tym śladem zastanawiam się, co też się dzieje ze Skrzydlatą Polską. Moje zdziwienie lub nawet zaniepokojenie budzi dominujący udział materiałów autorstwa Redaktora naczelnego czasopisma w numerze kwietniowym. W ujęciu ilościowym jest to 9/13 artykułów - niemal 70 %, a objętościowo 24/58 stron - ponad 41 %. Na myśl przychodzą mi dwie opcje. Być może redakcja ma problem w zakresie współpracy z autorami: finansowy, organizacyjny, komunikacyjny itp., co skutkuje trudnościami z pozyskaniem kolejnych materiałów. Nie wróżyłoby to zbyt dobrze przyszłości tego szacownego tytułu. Druga opcja dotyczy pana Redaktora i jego wizji swojej roli w Skrzydlatej, co też nie wróży najlepiej.
A może takie „autorskie przesilenie” jest tylko zbiegiem okoliczności.
 

TOP 3

1. Przyczyny zderzenia nad Potomakiem. Obszerny i dobrze, przekonywująco zilustrowany artykuł o ubiegłorocznej katastrofie, w której zderzyły się samolot CRJ-700 linii PSA Airlines i wojskowy Black Hawk.
2. Postępy CCA. Prezentacja aktualnego stanu programu amerykańskiego bezzałogowego samolotu bojowego, tzw. lojalnego skrzydłowego. Idzie nowe, zmieniające zasadniczo sposób działania lotnictwa. Pewnie po wprowadzeniu na uzbrojenie naszego lotnictwa samolotów F-35 temat pojawi się ze wzmożonym natężeniem. Dlatego warto zapoznać się z tym co robią dziś Amerykanie.
3. BZ-1 GIL – pierwszy polski śmigłowiec. Tak, jak nie lubię tasiemcowego serialu R. Chylińskiego, wywodzącego się z książki-laurki dla dr inż. T. Chylińskiego, tak ten artykuł mi się nawet spodobał. Śmigłowiec GIL jest bowiem ważnym epizodem w dziejach polskiego lotnictwa, na szczęście zachowanym dla potomnych w MLP w Krakowie. Opowieść o jego historii jest dobrze zbalansowana pomiędzy bohaterem serii, a GILem.

Powiązane wpisy:

Skrzydlata Polska ML 3/2026. KAAN - turecka droga ku niezależności
Skrzydlata Polska ML2/2026. Trójkolorowa Fuga
Skrzydlata Polska ML 1/2026. Skrzydlaci zabójcy
Skrzydlata Polska ML 12/2025. Agrolotnictwo – cień dawnej świetności
Skrzydlata Polska ML 11/2025. Koniec epoki
Skrzydlata Polska ML 10/2025. Już dopiero
Skrzydlata Polska ML 9/2025. Krew i łzy
Skrzydlata Polska ML8/2025. Pierogarnia
Skrzydlata Polska ML7/2025. Innowacje, nowe podąża ścieżką starego?
Skrzydlata Polska ML 6/2025. Krytyczne spojrzenie na zachód
Skrzydlata Polska ML 5/2025. Władek nie wydurniaj się
Skrzydlata Polska ML 4/2025  Zdarzenie jak szóstka w Lotto
Skrzydlata Polska ML 3/2025. Elektryczna zadyszka
Skrzydlata Polska ML 2/2025. Skrzydlatej matematyczne problemy
Skrzydlata Polska ML 1/2025. Numer południowy
Skrzydlata Polska ML 12/2024. Roczek Fafika
Skrzydlata Polska ML 11/2024. Czekając na rewolucję
Skrzydlata Polska ML 10/2024. Lot na rynku
Skrzydlata Polska ML9/2024. Kawa nad K2
Skrzydlata Polska ML8/2024. Tani wypełniacz zamiast wspomnienia o ciekawym człowieku i jego osiągnięciach
Skrzydlata Polska ML7/2024. Odtwarzanie zDOLności
Skrzydlata Polska ML 6/2024. Obyś setki nie doczekał
Skrzydlata Polska ML 5/2024. Concorde, następne pokolenie?
Skrzydlata Polska ML 4/2024. Transportowe mrzonki
Skrzydlata Polska ML 3/2024.
Skrzydlata Polska ML 2/2024. Błędy duże, małe i malutkie
Skrzydlata Polska ML 1/2024. Jaki pierwszy numer, taki cały rok?
Skrzydlata Polska ML 12/2023. Samolot nie dla każdego
Skrzydlata Polska ML 11/2023 – pomysł na DOLa
Skrzydlata Polska ML 10/2023 – wodorowa nadzieja
Skrzydlata Polska ML 9/2023 – rozmyta przyszłość lotnictwa
Skrzydlata Polska ML 7/2023 – nam strzelać nie kazano
Skrzydlata Polska ML 6/2023 - wojsko w cywilu
Skrzydlata Polska ML 5/2023 – pożegnanie papugi
Skrzydlata Polska ML 4/2023 – politykierstwo ponad fakty, z lotnictwem w tle
Skrzydlata Polska ML 3/2023 – wojna odkryta
Skrzydlata Polska ML 2/2023 – pożegnania, pożegnania, pożegnania
Skrzydlata Polska 12/2022. Hypki na Papieża
Skrzydlata Polska 11/22 – od Raptora do „traktora”
Skrzydlata Polska 10/22 – Alicja w krainie prądu
Skrzydlata Polska 8/22 – Zamierające pokazy
Skrzydlata Polska 7/22 – pomiędzy rzeczywistością a fantazją
Skrzydlata Polska 6/22 – niskoemisyjna
Skrzydlata Polska 5/22 – helikopter z wyciągarką
Skrzydlata Polska 4/22 – wojna? Jaka wojna?
Skrzydlata Polska – magazyn sprzeczności 

 



poniedziałek, 13 kwietnia 2026

Skrzydlata Polska ML 3/2026. KAAN - turecka droga ku niezależności

Kosmiczne koszty, wysokozaawansowana technologia i geopolityka sprawiły, że samolotów bojowych piątej generacji powstało lub powstaje tylko kilka typów. Jedynie nieliczne państwa zdecydowały się na taki krok. Po za oczywistymi USA, Chinami i Rosją w niejako drugim rzucie pojawiają się Turcja i Korea. O ile obecność na tej liście pierwszych dwóch państw nie zaskakuje, a Rosja znalazła się tu raczej „siłą rozpędu”, to obecność dwóch wschodnich tygrysów może budzić pewne zaskoczenie. Jeszcze większe chyba budzi nieobecność w tym gronie państw europejskich. Patrząc na historię rozwoju przemysłu lotniczego w obu wymienionych wyżej krajach widać liczne podobieństwa. W obu przypadkach początki sięgają remontów samolotów wojskowych obcej produkcji, głównie amerykańskich. W ten sposób nabyto podstawowe kompetencje w zakresie obsługi i budowy zaawansowanych maszyn bojowych oraz standardów obowiązujących w nowoczesnym przemyśle lotniczym. Przełomem dla obu państw było podjęcie licencyjnej produkcji samolotów F-16 dla rodzimych sił powietrznych. Ten skomplikowany i wymagający wiele wysiłku proces doprowadził do znacznego rozwoju potencjału produkcyjnego i inżynieryjnego, nie tylko zakładów montujących samoloty, ale też licznych poddostawców. Zdobyty bagaż wiedzy i doświadczeni pozwolił na skonstruowanie i produkcję własnych maszyn wojskowych, na początek szkolno-treningowych o napędzie turbośmigłowym (KAI KT-1 Woongbi, TAI Hürkuş). Pozyskane doświadczenie nie poszło na marne lecz pozwoliło na opracowanie rodzimych samolotów szkolno-treningowych o napedzie odrzutowym posiadających ograniczone możliwości bojowe (KAI T-50, TAI Hürjet). W międzyczasie nie zapomniano o przemyśle śmigłowcowym, gdzie z dużą pomocą partnerów zagranicznych opracowano własne konstrukcje (KAI Surion - Airbus Helicopters) bądź wersje rozwojowe maszyn obcych (TAI T129 Atak - Agusta). Kolejnym krokiem jest wejście do pierwszej ligi państw konstruujących i budujących wielozadaniowe samoloty bojowe 5 generacji (KAI KF-21 Boramae, TAI TF Kaan). Co ważne, prototypy obu maszyn już latają i przechodzą intensywne programy badań w locie. Oba samoloty wydają się skazane na sukces, a ich produkcja seryjna, a także wysoce prawdopodobny eksport, są tylko kwestią czasu.

Ta długa i ciekawa droga nasuwa pewne analogie do historii polskiego przemysłu lotniczego.
Niestety tylko pewne, nie pełne.


TOP 3

1. Rozwój programu KAAN. Artykuł ukazuje aktualny stan nabierającego rozpędu tureckiego programu samolotu bojowego piątej generacji. Ciekawy tekst i wiele, wiele mówiących fotografii.

2. Black Lion 2026. Totalna egzotyka, czyli relacja z pokazów lotniczych w Etiopii, dodatkowo odbywających się równolegle z działalnością operacyjną bazy gospodarza. Artykuł stanowi udane połączenie opisu imprezy, dnia dzisiejszego etiopskiego lotnictwa oraz jego historii. Całość osadzona jest w szerokim tle historycznym działań lotnictwa w tym niespokojnym rejonie Czarnego Kontynentu. Całość może nieco zaskakiwać, gdyż pokazuje nowoczesne i ciągle modernizowane siły powietrzne państwa odgrywającego rolę ważnego gracza w regionie. Wspomniano też o nie mniej nowoczesnym lotnictwie cywilnym, w tym liniach Ethiopian Airlines, porcie lotniczym w Adis Abebie - o podobnym ruchu co nasze Okęcie oraz planach budowy nowego hubu na 110 milionów pasażerów rocznie.

3. W jaskini Tygrysa. Obszerny, jak na SP ML, materiał o hiszpańskich śmigłowcach bojowych HA.28 Tigre i ich bazie nieopodal Almargo. Losy tej nie do końca trafionej konstrukcji potoczyły się różnie w każdym z czterech krajów je użytkujących. Po wycofaniu w Australii i zaniechaniu modernizacji w Niemczech, jedynie Francja i Hiszpania modernizują swoje maszyny, zamierzając je eksploatować jeszcze przez wiele lat. Tym bardziej interesującym jest zapoznanie się z historią jednostki i jej sprzętu, uzbrojeniem hiszpańskich Tigerów, ich obsługą oraz szkoleniem załóg. Pomagają w tym ciekawe zdjęcia tego, w sumie fajnego śmigłowca.


Powiązane wpisy:

Skrzydlata Polska ML2/2026. Trójkolorowa Fuga

Skrzydlata Polska ML 1/2026. Skrzydlaci zabójcy

Skrzydlata Polska ML 12/2025. Agrolotnictwo – cień dawnej świetności

Skrzydlata Polska ML 11/2025. Koniec epoki

Skrzydlata Polska ML 10/2025. Już dopiero
Skrzydlata Polska ML 9/2025. Krew i łzy
Skrzydlata Polska ML8/2025. Pierogarnia
Skrzydlata Polska ML7/2025. Innowacje, nowe podąża ścieżką starego?
Skrzydlata Polska ML 6/2025. Krytyczne spojrzenie na zachód
Skrzydlata Polska ML 5/2025. Władek nie wydurniaj się
Skrzydlata Polska ML 4/2025  Zdarzenie jak szóstka w Lotto
Skrzydlata Polska ML 3/2025. Elektryczna zadyszka
Skrzydlata Polska ML 2/2025. Skrzydlatej matematyczne problemy
Skrzydlata Polska ML 1/2025. Numer południowy
Skrzydlata Polska ML 12/2024. Roczek Fafika
Skrzydlata Polska ML 11/2024. Czekając na rewolucję
Skrzydlata Polska ML 10/2024. Lot na rynku
Skrzydlata Polska ML9/2024. Kawa nad K2
Skrzydlata Polska ML8/2024. Tani wypełniacz zamiast wspomnienia o ciekawym człowieku i jego osiągnięciach
Skrzydlata Polska ML7/2024. Odtwarzanie zDOLności
Skrzydlata Polska ML 6/2024. Obyś setki nie doczekał
Skrzydlata Polska ML 5/2024. Concorde, następne pokolenie?
Skrzydlata Polska ML 4/2024. Transportowe mrzonki
Skrzydlata Polska ML 3/2024.
Skrzydlata Polska ML 2/2024. Błędy duże, małe i malutkie
Skrzydlata Polska ML 1/2024. Jaki pierwszy numer, taki cały rok?
Skrzydlata Polska ML 12/2023. Samolot nie dla każdego
Skrzydlata Polska ML 11/2023 – pomysł na DOLa
Skrzydlata Polska ML 10/2023 – wodorowa nadzieja
Skrzydlata Polska ML 9/2023 – rozmyta przyszłość lotnictwa
Skrzydlata Polska ML 7/2023 – nam strzelać nie kazano
Skrzydlata Polska ML 6/2023 - wojsko w cywilu
Skrzydlata Polska ML 5/2023 – pożegnanie papugi
Skrzydlata Polska ML 4/2023 – politykierstwo ponad fakty, z lotnictwem w tle
Skrzydlata Polska ML 3/2023 – wojna odkryta
Skrzydlata Polska ML 2/2023 – pożegnania, pożegnania, pożegnania
Skrzydlata Polska 12/2022. Hypki na Papieża
Skrzydlata Polska 11/22 – od Raptora do „traktora”
Skrzydlata Polska 10/22 – Alicja w krainie prądu
Skrzydlata Polska 8/22 – Zamierające pokazy
Skrzydlata Polska 7/22 – pomiędzy rzeczywistością a fantazją
Skrzydlata Polska 6/22 – niskoemisyjna
Skrzydlata Polska 5/22 – helikopter z wyciągarką
Skrzydlata Polska 4/22 – wojna? Jaka wojna?
Skrzydlata Polska – magazyn sprzeczności 


niedziela, 1 marca 2026

Skrzydlata Polska ML2/2026. Trójkolorowa Fuga

Nieco w cieniu drugiej generacji samolotów bojowych o napędzie odrzutowym pojawiły się samoloty szkolno-treningowe o takim samym napędzie. Wymuszone przez coraz większe dysproporcje pomiędzy nowoczesnymi odrzutowcami, a szkolnymi maszynami o napędzie śmigłowym powstawały głównie w państwach o dobrze rozwiniętym przemyśle lotniczym i stosownych możliwościach finansowych. Specyficzne wymagania, w tym nie tak wyśrubowane osiągi jak w przypadku maszyn bojowych zaowocowały kilkoma ciekawymi konstrukcjami, różniącymi się głównie układem aerodynamicznym i liczbą silników. Wśród maszyn jednosilnikowych poczesne miejsce zajmują: amerykański T-33, czechosłowacki Aero L-29, włoski Aermacchi MB.326, czy brytyjski Folland Gnat. Nie możemy też zapomnieć o rodzimej TS-11. Wśród maszyn dwusilnikowych pojawiły się: amerykańska Cessna T-37 z układem foteli obok siebie, hiszpański Hispano HA-200 czy francuski Fouga CM.107. Charakterystyczną cechą tego ostatniego było usterzenie motylkowe, zwane także usterzeniem Rudlickiego. Drugą charakterystyczną cechą skrzydlatego magistra jest płat o dużym wydłużeniu, co upodabnia go bardziej do szybowca niż odrzutowca bojowego. Samolot odniósł spory sukces. Pomimo zbudowania niespełna tysiąca maszyn służyły one, jako nowe bądź nabyte z drugiej ręki, w ponad dwudziestu państwach. Budowane były zaś nie tylko we Francji, ale też w Niemczech, Finlandii i Izraelu. Przez wiele lat rozsławiały lotnictwo wojskowe Francji latając w zespole Patrouille de France. Dziś ten zgrabny i ciekawy samolot możemy oglądać głównie w muzeach, choć są też egzemplarze lotne, które można podziwiać na licznych pokazach, a także zakupić lot na tego typu maszynie.
W tym miejscu nasuwają się analogie z naszą Iskrą. Oba samoloty skonstruowano w podobnym celu, w oparciu o podobne wymagania. Obie konstrukcje na wiele lat zdominowały szkolenie lotnicze, choć Magister w bardziej międzynarodowym zakresie. Podobnie miały długie epizody latania w narodowych wojskowych zespołach akrobacyjnych. Tak samo są licznie reprezentowanymi eksponatami w wielu muzeach i na licznych pomnikach lotniczych. Do dzisiaj zachowało się trochę lotnych egzemplarzy tych maszyn cieszących oko sympatyków lotnictwa na licznych pokazach i piknikach. Zwłaszcza ta ostatnia analogia powinna nas bardzo cieszyć, gdyż pokazuje, że w kwestii podejścia do zabytków lotniczych coraz bliżej nam do wiodących w tym obszarze państw zachodnich.

TOP 3
1. Magiczny lot CM.170. Sześć stron fotorelacji z lotu Autora artykułu samolotem szkolno-treningowym Fouga CM.170 Magister. Zaletą artykułu jest jego kompletność. Rozpoczyna się od zwięzłego opisu historii konstrukcji, jej służby oraz wersji pochodnych. Dalej znajdziemy krótki opis firmy Crazy Magic Flight, której maszyna (F-GPCJ) była bohaterem sesji fotograficznej. Opisany dalej lot Autor artykułu odbył w drugim Magistrze F-AZZP. W dalszej części materiału znajdziemy dosyć szczegółowy opis przygotowania do lotu oraz jego samego. Autor wielokrotnie podaje wartości parametrów lotu oraz dzieli się swoimi wrażeniami i obserwacjami dotyczącymi właściwości lotnych maszyny. Nie za dużo i nie za mało, w sam raz. Gdyby nie pomylenie kabiny tylnej z przednią w podpisie zdjęcia na str. 54 oraz pominięcie trójkolorowych skrzydeł w opisie malowania płatowca, artykuł byłby bardzo dobry. Tak jest tylko dobry i bardzo ciekawy.
Mam nadzieję, że w niedalekiej przyszłości pojawi się podobny materiał o naszych Iskrach?
2. Lotniskowy Rollercoaster w Berlinie. Niedawno miałem okazję pierwszy raz korzystać z nowego berlińskiego lotniska Berlin Brandenburg Airport i doświadczyć pierwszych wrażeń. Terminal choć niby funkcjonalny, to zwyczajnie po niemiecku jest nijaki. Dobrze koresponduje z tym opisana w artykule P. Geise historia powstania tego obiektu. Przeciągająca się niczym brazylijska telenowela budowa, prowadzona według od początku nietrafnie zdefiniowanego i pełnego błędów projektu, okazała się głęboką skazą na wizerunku niemieckiego porządku i solidności. Autor pisze o licznych błędach, których efektem był gigantyczny wzrost kosztów i skandaliczne wręcz opóźnienia. Szkoda, że tylko mimochodem wspomina o korupcji, jako jednym z problemów procesu inwestycyjnego. Artykuł ten powinien być lekturą obowiązkową wszystkich osób związanych z powstaniem naszego CPK, o przepraszam Portu Polska.
3. Dla kolegów Wacek. Pożegnalny tekst Marka Idziora prezentujący sylwetkę niedawno zmarłego Wacława Hołysia. Jego zasługi w dokumentowaniu powojennej historii polskich skrzydeł są bezdyskusyjne. Odpoczywaj w pokoju. 

Muszę zauważyć, że pod względem opracowania redakcyjnego numer lutowy posiada kilka niedoróbek. Oprócz wspomnianego wyżej pomylenia kabin i pominięcia barwy skrzydeł CM.170, błędnie podano także barwy rozbitego w Czechach, wracającego z pokazów w Lesznie, Trojana (OE-ESA), jako oliwkowo-czerwone, str. 36. Niestaranność redakcyjna skutkuje też potworkami językowymi w stylu „inauguracyjny lot z Krakowa Budapesztu”, str. 13, „wystąpienia dotyczące rozporządzeniu”, str. 8. Do tego należy dodać kilka literówek. 
Być może jest to efekt przesilenia zimowego. 
Oby.

Powiązane wpisy:

Skrzydlata Polska ML 1/2026. Skrzydlaci zabójcy

Skrzydlata Polska ML 12/2025. Agrolotnictwo – cień dawnej świetności

Skrzydlata Polska ML 11/2025. Koniec epoki

Skrzydlata Polska ML 10/2025. Już dopiero
Skrzydlata Polska ML 9/2025. Krew i łzy
Skrzydlata Polska ML8/2025. Pierogarnia
Skrzydlata Polska ML7/2025. Innowacje, nowe podąża ścieżką starego?
Skrzydlata Polska ML 6/2025. Krytyczne spojrzenie na zachód
Skrzydlata Polska ML 5/2025. Władek nie wydurniaj się
Skrzydlata Polska ML 4/2025  Zdarzenie jak szóstka w Lotto
Skrzydlata Polska ML 3/2025. Elektryczna zadyszka
Skrzydlata Polska ML 2/2025. Skrzydlatej matematyczne problemy
Skrzydlata Polska ML 1/2025. Numer południowy
Skrzydlata Polska ML 12/2024. Roczek Fafika
Skrzydlata Polska ML 11/2024. Czekając na rewolucję
Skrzydlata Polska ML 10/2024. Lot na rynku
Skrzydlata Polska ML9/2024. Kawa nad K2
Skrzydlata Polska ML8/2024. Tani wypełniacz zamiast wspomnienia o ciekawym człowieku i jego osiągnięciach
Skrzydlata Polska ML7/2024. Odtwarzanie zDOLności
Skrzydlata Polska ML 6/2024. Obyś setki nie doczekał
Skrzydlata Polska ML 5/2024. Concorde, następne pokolenie?
Skrzydlata Polska ML 4/2024. Transportowe mrzonki
Skrzydlata Polska ML 3/2024.
Skrzydlata Polska ML 2/2024. Błędy duże, małe i malutkie
Skrzydlata Polska ML 1/2024. Jaki pierwszy numer, taki cały rok?
Skrzydlata Polska ML 12/2023. Samolot nie dla każdego
Skrzydlata Polska ML 11/2023 – pomysł na DOLa
Skrzydlata Polska ML 10/2023 – wodorowa nadzieja
Skrzydlata Polska ML 9/2023 – rozmyta przyszłość lotnictwa
Skrzydlata Polska ML 7/2023 – nam strzelać nie kazano
Skrzydlata Polska ML 6/2023 - wojsko w cywilu
Skrzydlata Polska ML 5/2023 – pożegnanie papugi
Skrzydlata Polska ML 4/2023 – politykierstwo ponad fakty, z lotnictwem w tle
Skrzydlata Polska ML 3/2023 – wojna odkryta
Skrzydlata Polska ML 2/2023 – pożegnania, pożegnania, pożegnania
Skrzydlata Polska 12/2022. Hypki na Papieża
Skrzydlata Polska 11/22 – od Raptora do „traktora”
Skrzydlata Polska 10/22 – Alicja w krainie prądu
Skrzydlata Polska 8/22 – Zamierające pokazy
Skrzydlata Polska 7/22 – pomiędzy rzeczywistością a fantazją
Skrzydlata Polska 6/22 – niskoemisyjna
Skrzydlata Polska 5/22 – helikopter z wyciągarką
Skrzydlata Polska 4/22 – wojna? Jaka wojna?
Skrzydlata Polska – magazyn sprzeczności 

 



wtorek, 3 lutego 2026

Lotnictwo AI 1/2026. Czas na czas

Okolice Nowego Roku skłaniają zwykle do refleksji nad upływającym czasem. Przemyślenia te w roku bieżącym spotęgował styczniowy numer miesięcznika Lotnictwo AI. Po raz kolejny uzmysłowił mi, jak wiele czasu już minęło od wydarzeń, które - jak mi się zdawało - miały miejsce całkiem niedawno, prawie wczoraj. Zwłaszcza trzecia część artykułu „Polskie lotnictwo wojskowe 1945-2025” pokazała ile czasu minęło, od kiedy wstąpiliśmy do NATO i jakie przemiany organizacyjne oraz sprzętowe zaszły w tym czasie. Jak daleką drogę przeszliśmy w zakresie modernizacji polskiego lotnictwa wojskowego. Trafnie upływ czasu pokazuje przypadająca w tym roku dwudziesta już rocznica przybycia do Polski samolotów F-16 Jastrząb. Jednak dla mnie bardziej symboliczne jest wycofanie z eksploatacji śmigłowców Kaman SH-2 Super Seasprite, których historię z szachownicami na kadłubie opisano w magazynie. Jak by nie było, jest to pierwszy statek powietrzny produkcji zachodniej, który wychodzi z uzbrojenia. I niewiele zmienia tu fakt, że były to maszyny używane. Analogiczny proces wycofania jest też mocno zaawansowany w przypadku naszych Herculesów. Podobnie na upływający czas otwiera oczy artykuł o polskim rejestrze statków powietrznych pokazując, że niemal co siódmy z nich wyprodukowany został ponad pól wieku temu. Do tej granicy nieuchronnie zbliżają się też, wydawałoby się nie takie stare Dromadery. Oczywiście wszystko to blednie wobec opisywanej w kolejnym artykule siedemdziesiątej rocznicy aktywnej służby bombowców B-52 w US Air Force, tylko dziesięć lat krótszej od całej historii powojennego lotnictwa.
I choć zapewne pojawią się uzasadnione glosy, ze wspomniany wyżej czas można było wykorzystać lepiej, to na pewno nie można powiedzieć, że czas ten został zmarnowany.

TOP 3
1. Polskie lotnictwo wojskowe 1945-2025. W trzeciej części artykułu, na dziesięciu stronach podsumowano ponad ćwierć wieku lotniczego aspektu obecności Polski w NATO. Zwięźle i na temat.
2. SH-2G Super Seasprite w Brygadzie Lotnictwa Marynarki Wojennej. Pożegnalny artykuł opisujący okres służby czwórki tych zgrabnych śmigłowców w Polsce. Sześć stron skondensowanej wiedzy, uzupełnionej nie tylko zdjęciami, ale też dwoma tabelami i zestawieniem danych technicznych oraz osiągów maszyny. Nie zapomniano też o rysunkach śmigłowca w pięciu rzutach.
3. W nawiązaniu do tematu wiodącego, tym razem na wyróżnienie zasługują zdjęcia na wewnętrznych stronach okładek, na których widzimy pary samolotów Su-22 i śmigłowców Mi-14. Są to statki powietrzne, które na dobre znikają z naszego nieba. Zdjęcia B. Bery i K. Tokunagi są tak samo świetne, jak prezentowane na nich samoloty. W erze powszechnego użycia ekranów, okazji do oglądania nowych, dobrych, aktualnych zdjęć na papierze jest coraz mniej. Szkoda, bo ich oglądanie daje mi dużo przyjemności. 
Zdjęcie na okładce też jest super. 


Powiązane wpisy:

Lotnictwo AI 12/2025. Nie wszyscy chcą być Youtoberami?
Lotnictwo AI 11/2025. Żywa legenda
Lotnictwo AI 10/2025. Zastanawiające milczenie
Lotnictwo AI 9/2025. Straszenie MiGiem
Lotnictwo AI 8/2025. Bomby dla Nobla
Lotnictwo AI 7/2025. Powolny zmierzch latających dysków
Lotnictwo AI 6/2025. Srebrny jubileusz najszlachetniejszych ze szlachetnych
Lotnictwo AI 5/2025. Antek wiecznie żywy5-antek-wiecznie-zywy.html
Lotnictwo AI 4/2025. Samolot „prezydencki”
Lotnictwo AI 3/2025. Samoloty pasażerskie – dynamiczna stagnacja
Lotnictwo AI 2/2025. Magia pierwszego razu
Lotnictwo AI 1/2025. Samba, kawa i Millenium
Lotnictwo AI 12/2024. Tuba propagandowa pełna marketingowego bełkotu
Lotnictwo AI 1/2025. Samba, kawa i Millenium
Lotnictwo AI 11/2024. Polska śmigłowcami stoi
Lotnictwo AI 10/2024. Staruszek Hercules, początki
Lotnictwo AI 9/2024. Polski przemysł lotniczo-kosmiczny – rozkwit czy agonia?
Lotnictwo AI 8/2024. Ciekawie, solidnie, atrakcyjnie?
Lotnictwo AI 7/2024. Niszowiec z kraju klonowego liścia
Lotnictwo AI 6/2024. Szerokokadłubowy Embraer
Lotnictwo AI 5/2024. Rok F-16 w Europie wschodniej
Lotnictwo AI 4/2024. Lotnicze dylematy Wuja Sama
Lotnictwo AI 3/2024. Stare i nowe Herculesy Trójkąta Weimarskiego
Lotnictwo AI 2/2024. Samoloty (roz)bojowe?
Lotnictwo AI 1/2024. Konkurencja i lobbing wśród magazynów lotniczych
Lotnictwo AI 12/2023. Historia coraz bardziej odległa, przyszłość coraz bardziej niepewna
Lotnictwo AI 11/2023. Podniebna artyleria
Lotnictwo AI 9/2023 – żółta kartka za bylejakość
Lotnictwo AI 8/2023 – odmitologizowanie Concordskiego
Lotnictwo AI 7/2023 – różne wymiary polityki odstraszania
Lotnictwo AI 7/2023 – różne wymiary polityki odstraszania
Lotnictwo AI 5,6/2023 – granice kryptoreklamy
Lotnictwo AI 4/2023 – PZL-130 Orlik – po co nam to było?
Lotnictwo AI 3/2023 – bylejakość Boeinga tuczy Airbusa
Lotnictwo AI 1/2023 – modernizacja po amerykańsku
Lotnictwo AI 12/2022 – numer wiele objaśniający
Lotnictwo AI 11/2022 – przekleństwo Jaskółki
Lotnictwo AI 10/2022 – szklane kule Airbusa i Boeinga
Lotnictwo AI 9/2022 – śmigłowce na fali wznoszącej
Lotnictwo AI 8/2022 – śmigłowiec, którego nie ma
Lotnictwo AI 7/2022 – spalone marzenie
Lotnictwo AI 6/2022 – drony po polsku
Lotnictwo AI 5/2022. Zbrojne niebo nad nami
Lotnictwo AI 4/2022. Aligator – historia upadku
Lotnictwo AI 3/2022 – powietrzni zwiadowcy duzi i mali
Lotnictwo AI 2/2022 – numer ostatni przedwojenny 
Lotnictwo AI 2/2023 – ładowniczy ze śmigiełkiem na czubku
Lotnictwo AI 9/2022 – śmigłowce na fali wznoszącej